ریزگردها؛ حاصل دخل و تصرف انسان در طبیعت

هواي کردستان در شرايط ناسالم

مهدی نورزاده حداد در گفت‌وگو با خبرگزاری دانشجویان ایران(ایسنا) منطقه خوزستان، با بیان این‌که از نظر هواشناسی ریزگردها پدیده‌ای متفاوت از طوفان شن محسوب می‌شوند، اظهار کرد: ریزگردها پدیده‌ای حاصل از دخل و تصرف انسان در طبیعت هستند.

وی افزود: ذرات ریزگرد بسیار کوچکتر از ذرات شن هستند که به دلیل کوچکی (کمتر از 10 میکرون یا یک‌صدم میلیمتر) می‌توانند آسیب‌های شدیدی بر فعالیت حیاتی گیاهان و جانوران وارد کنند. از سوی دیگر این ذرات به دلیل حجم و وزن بسیار اندک شعاع بسیار بزرگتری را تحت پوشش قرار می‌دهند و در ارتفاع بسیار بالاتری از سطح زمین حرکت و مسافت‌های بسیار طولانی را طی می‌کنند.

نورزاده حداد تصریح کرد: از این رو ریزگردها ناقلان انواع ویروس‌ها و موجودات زنده از یک منطقه به مناطق بسیار دور دست هستند که این عارضه به ندرت در طوفان‌های شن و ماسه دیده می‌شود. بنابراین پدیده گرد و غبار یک مشکل زیست محیطی مربوط به اثرات فعالیت‌های انسانی همچون کاهش جنگل‌ها، تخریب خاک و بیابان‌زایی است، بیش از آن‌که یک پدیده فصلی ساده باشد.

وی عنوان کرد: اثرات پدیده گرد و غبار ممکن است تا فاصله 4000 کیلومتری از منبع تولیدکننده تداوم داشته باشد و از آثار آن می‌توان به بروز اثرات نامطلوب و خسارات فراوان در زمینه سلامتی افراد، کشاورزی، صنعت، حمل و نقل و سیستم‌های مخابراتی اشاره کرد.

عضو کمیته علمی کنفرانس ملی رودخانه کارون گفت: در سال‌های اخیر وقوع طوفان‌های گرد و غبار در نقاط مختلف جهان، به عنوان یکی از بحران‌های محیطی موجب بروز اثرات زیست محیطی نامطلوبی شده‌ است. بر اساس برآورد سازمان جهانی بهداشت سالانه 500 هزار نفر بر اثر رو به رو شدن با ذرات معلق در هوا دچار مرگ زودرس می‌شوند.

نورزاده حداد افزود: مشکلات تنفسی شدید، تخریب ساختار مولکولی DNA به ویژه در سلول‌های ریوی، آسم و بیماری‌های ویروسی از پیامدهای شایع طوفان‌های گرد و غبار به شمار می‌رود. از سوی دیگر آلودگی‌های انسان‌زا نیز ممکن است عوارض زیستی ریزگردها را به میزان بالایی افزایش دهد.

وی تصریح کرد: خوزستان یکی از نواحی ایران است که به دلایل مختلف از جمله دخالت‌های نادرست انسان در محیط زیست و خشکسالی‌های اخیر تحت تاثیر پدیده نو ظهور گرد و غبار قرار گرفته است و تداوم این پدیده موجب بروز اثرات نامطلوب زیستی، بهداشتی و خسارت‌هایی در بخش‌های کشاورزی، صنعتی، حمل و نقل و سیستم‌های مخابراتی شده است.

نورزاده حداد اظهار کرد: این پدیده به نحو چشمگیری بر فعالیت مردم و به ویژه سلامتی مردم استان اثرات نامطلوبی گذاشته است و گرد و خاک تاثیرات مخرب‌تری بر سلامت انسان‌ها به ویژه گروه‌های پرخطر و آسیب‌پذیر جمعیتی (کودکان، سالمندان و بیماران قلبی عروقی و ریوی) داشته و در بسیاری از مواقع موجب تعطیل شدن مدارس و ادارات، مختل شدن پروازها و سیستم حمل و نقل هوایی و… شده است.

این متخصص خاک‌شناسی با بیان این‌که تاکنون مطالعه جامعی بر روی شناسایی این پدیده و اثرات زیست محیطی، اجتماعی اقتصادی و سیاسی آن در استان صورت نگرفته است، گفت: بنابراین پیامدهای زیست محیطی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی گرد و غبار همزمان با خشکسالی و کم آبی مساله‌ای مهم، مبهم و شاید ترسناک در این استان است.

درباره نویسنده